Posts

डिजिटल रुपया

A2Z ONLINE GK for UPSC, MPSC, UPPSC, GPSC, MPPSC, KPSC, APPSC, BPSC, and other government exams. अलिकडच्या काळात बहुतेक लोक क्रिप्टोकरन्सीबद्दल जाणून घेण्याचा प्रयत्न करत आहेत कारण भारतीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी घोषणा केली आहे की, भारतीय रिझर्व्ह बँक या आर्थिक वर्षात 'डिजिटल रुपया' घेऊन येईल. कोणत्याही आभासी डिजिटल मालमत्तेच्या हस्तांतरणातून मिळणाऱ्या उत्पन्नावर 30 टक्के दराने कर आकारला जाईल, असेही वित्तमंत्र्यांनी जोडले. त्यासाठी रिझर्व्ह बँक ब्लॉकचेन किंवा तत्सम तंत्रज्ञानाचा वापर करेल.  क्रिप्टोकरन्सी म्हणजे काय? क्रिप्टोकरन्सी ही एक आभासी किंवा डिजिटल चलन आहे जी क्रिप्टोग्राफीद्वारे सुरक्षित केली जाते. सामान्यत: केंद्रीय प्राधिकरणाकडून क्रिप्टोकरन्सी जारी केल्या जात नाहीत आणि व्यवहार कोणत्याही मध्यस्थाशिवाय होतात.  डिजिटल रुपया आणि कागदी नोट ई वॉलेटप्रमाणेच आम्ही आमच्या मोबाईलसोबत डिजिटल रूपया घेऊन जाऊ शकतो आणि बाजारातून काहीही खरेदी करू शकतो.  परंतु कोणत्याही व्यवहारासाठी इंटरनेट कनेक्टिव्हिटी आवश्यक आहे.  पेपर नोटच्या बाबतीत आम्ही ...

मराठीचे बोलावे कौतुके

Image
A2Z ONLINE GK for UPSC, MPSC, UPPSC, GPSC, MPPSC, KPSC, APPSC, BPSC, and other government exams. मराठी भाषा ही भारतीय राज्यघटनेतील 22 घटनात्मक भाषांपैकी एक आहे.  मराठी भाषा ही महाराष्ट्राची राजभाषा आणि गोवा राज्याची दुसरी अधिकृत भाषा आहे.  2011 च्या जनगणनेनुसार, लोकसंख्येनुसार मराठी ही हिंदी आणि बंगाली भाषांनंतर भारतात तिसऱ्या क्रमांकावर आहे आणि ती सुमारे 9 कोटी लोकांची मातृभाषा आहे.  मराठी भाषा प्रामुख्याने महाराष्ट्रात बोलली जाते.  महाराष्ट्रासह गोवा, उत्तर कर्नाटक (बेळगाव, हुबळी, धारवाड, बिदर, गुलबर्गा, कारवार), दक्षिण गुजरात (सुरत, वडोदरा, अहमदाबाद), मध्य प्रदेश (इंदूर, ग्वाल्हेर), छत्तीसगड, आंध्र प्रदेश (हैदराबाद), तामिळनाडू (तंजावर), येथे बोलली जाते. मराठी भाषिक लोक जगातील 72 देशांमध्ये राहतात, प्रामुख्याने फिजी, मॉरिशस आणि इस्रायल. जगभरात पसरलेल्या मराठी लोकांमुळे युनायटेड स्टेट्स ऑफ अमेरिका, संयुक्त अरब अमिराती, दक्षिण आफ्रिका, पाकिस्तान, सिंगापूर, जर्मनी, युनायटेड किंगडम, ऑस्ट्रेलिया, न्यूझीलंड येथे मराठी भाषा बोलली जाते. दरवर्षी १ मे हा दिवस महाराष्ट्र...

जगातील सर्वात मोठे गरुड

Image
A2Z ONLINE GK for UPSC, MPSC, UPPSC, GPSC, MPPSC, KPSC, APPSC, BPSC, and other government exams. हार्पी आणि फिलिपिन्स गरुडांसह घनदाट जंगलात राहणारे गरुड तुलनेने लहान पंख असलेले आहेत जेणेकरून ते घनदाट जंगलातील वस्ती असलेल्या लहान जागांमधून उड्डाण करु शकतील. दुसरीकडे, खुल्या वातावरणाच्या गरुड प्रजाती तुलनेने लांब पंख असतात उदाहरणार्थ उदाहरणार्थ सोनेरी गरुड. चित्र: हार्पी गरुड आकार आणि सामर्थ्यामुळे, गरुड अन्न साखळीच्या शीर्षस्थानी आहेत. गरुड हा शिकारीच्या सर्वात मोठ्या पक्ष्यांपैकी एक आहे; फक्त काही गिधाडे, काही क्रेन, पेलिकन मोठ्या आहेत.  भिन्न जीवनशैली विविध प्रजातींमध्ये विविध मोजमापांना परिणत करते. हार्पी आणि फिलिपिन्स गरुडांसह घनदाट जंगलात राहणारे गरुड तुलनेने लहान पंख असलेले आहेत जेणेकरून ते घनदाट जंगलातील वस्ती असलेल्या लहान जागांमधून उड्डाण करु शकतील. दुसरीकडे, खुल्या वातावरणाच्या गरुड प्रजाती तुलनेने लांब पंख असतात उदाहरणार्थ उदाहरणार्थ सोनेरी गरुड. फिलिपिन्स गरुड, हार्पी गरुड आणि सोनेरी गरुड ही जगातील गरुडांपैकी काही सर्वात मोठी प्रजाती आहेत. सर्वात मोठ्...

पेट्रोलियम पदार्थांच्या किंमती वाढल्यामुळे कोणते परिणाम होतात?

Image
A2Z ONLINE GK for UPSC, MPSC, UPPSC, GPSC, MPPSC, KPSC, APPSC, BPSC, and other government exams. पेट्रोलियम पदार्थांच्या किंमती वाढीचा परिणाम प्रत्येक नागरिक आणि शेतीसह अर्थव्यवस्थेच्या प्रत्येक क्षेत्रावर झाला आहे, कारण पेट्रोलियम उत्पादनांचा मुख्य इंधन आणि उर्जा स्त्रोत म्हणून वापर केला जातो. प्रतिमा: पेट्रोलियम पदार्थांच्या किंमती वाढीचा परिणाम प्रत्येक नागरिक आणि शेतीसह अर्थव्यवस्थेच्या प्रत्येक क्षेत्रावर झाला आहे.              ________________________ आज भारतातील प्रत्येक नागरिकाला पेट्रोल आणि डिझेलसह पेट्रोलियम पदार्थांच्या जास्त किंमतींचा सामना करावा लागत आहे. आर्थिक तज्ज्ञांच्या म्हणण्यानुसार पेट्रोलियम पदार्थांच्या किंमतीत सातत्याने वाढ केल्याने नागरिक आणि शेतीसह अर्थव्यवस्थेच्या प्रत्येक क्षेत्रावर व्यापक परिणाम होतो. पेट्रोलियम उत्पादनांच्या किंमती वाढीचा परिणाम प्रत्येक नागरिक आणि प्रत्येक क्षेत्रावर अनेक प्रकारे होतो. घरगुती गॅसच्या किंमती वाढल्यामुळे केवळ गरिबांसाठीच नव्हे तर श्रीमंत लोकांच्या अन्नाची किंमत देखील वाढेल कारण हॉटेल आण...

21 मार्च आणि 23 सप्टेंबर: दिवस आणि रात्र समान कालावधीचे (Equinox)

Image
A2Z ONLINE GK for UPSC, MPSC, UPPSC, GPSC, MPPSC, KPSC, APPSC, BPSC, and other government exams. सूर्याच्या पृष्ठभागासंदर्भात पृथ्वीच्या अक्षच्या झुकाव मुळे 21 मार्च सूर्य विषुववृत्ताच्या उत्तरेकडे असेल आणि 23 सप्टेंबरच्या सुमारास सूर्या भूमध्यरेषेच्या दक्षिणेस दिशेला असेल. Picture: 21 मार्च आणि 23 सप्टेंबर रोजी सूर्याच्या संदर्भात पृथ्वीची भिन्न स्थिती Picture: सूर्याच्या पृष्ठभागाच्या संदर्भात पृथ्वीच्या अक्षाचा कल दिवस आणि रात्र समान कालावधीचे (Equinox), जेव्हा सूर्य थेट विषुववृत्ताच्या वर असेल तेव्हा होतो. हे वर्षात दोनदा 21 मार्च आणि 23 सप्टेंबर रोजी घडते. 21 मार्च रोजी सूर्य पृथ्वीच्या विषुववृत्ताच्या अगदी वर असेल आणि त्यानंतर उत्तर गोलार्धात अधिकृतपणे ग्रीष्म (Summer) आणि दक्षिण गोलार्धात हिवाळा सुरू होईल. 23 सप्टेंबर रोजी सूर्य पृथ्वीच्या विषुववृत्ताच्या अगदी वर असेल आणि त्यानंतर उत्तर गोलार्धात अधिकृतपणे हिवाळ्यास आणि दक्षिणी गोलार्धात हिवाळा प्रारंभ होईल.

नूतनीकरणक्षम उर्जामध्ये (renewable energy) संक्रमण: आर्थिक आणि पर्यावरणीय फायदे

Image
A2Z ONLINE GK for UPSC, MPSC, UPPSC, GPSC, MPPSC, KPSC, APPSC, BPSC, and other government exams. कोणत्याही नवीन जीवाश्म इंधन आधारित उर्जेपेक्षा नवीकरणीय (renewable) ऊर्जा उर्जाचे सर्वात स्वस्त स्वरूप आहे.  Subscribe: https://a2zonlinegk.blogspot.com/ Picture: renewable energy sources अक्षय ऊर्जा स्त्रोत, जे टिकाऊ (sustainable) आणि पर्यावरणास अनुकूल आहेत, त्यात सौर ऊर्जा, पवन ऊर्जा, जलविद्युत आणि भूतापीय ऊर्जा (Geothermal energy) यांचा समावेश आहे.  जीवाश्म इंधनावर आधारीत कोणत्याही नवीन तंत्रज्ञानाद्वारे निर्माण होणार्‍या वीजपेक्षा नूतनीकरणक्षम शक्ती अधिकच स्वस्त होत आहे, असे आंतरराष्ट्रीय नूतनीकरणयोग्य ऊर्जा एजन्सीने (International Renewable Energy Agency (IRENA)) केलेल्या नव्या अहवालात आज स्पष्ट झाले आहे. अहवालात असेही दिसून आले आहे की, 2019 मध्ये नूतनीकरण करण्यायोग्य उर्जेच्या निम्म्याहून अधिक ऊर्जा जोडली गेली आहे आणि नवीन कोळसा उर्जा उर्जा निर्मिती तंत्रज्ञानाने तयार केलेल्या उर्जापेक्षा वीज खर्च कमी आहे. 2010 ते 2019 या कालावधीत सौर उर्जा आणि पवन उर्जा उपकरणांनी किंमती...

21 जून : सर्वात मोठा दिवस (Summer Solstice)

Image
A2Z ONLINE GK for UPSC, MPSC, UPPSC, GPSC, MPPSC, KPSC, APPSC, BPSC, and other government exams. 21 जून हा वर्षातील सर्वात लांब दिवस आणि सर्वात लहान रात्र का असते? 21 जून हा उत्तर गोलार्धातील सर्वात लांब दिवस आणि सर्वातलहान रात्र आहे, जेव्हा सूर्य कर्करोगाच्या उष्णकटिबंधीय भागात असतो तेव्हा असे घडते. जगातील जवळजवळ 88% लोक उत्तर गोलार्धात राहत असल्याने त्याला summer solstice म्हणतात. उन्हाळ्यात summer solstice का होतो? काल्पनिक अक्ष पृथ्वीवरुन जात आहे ते सूर्याकडे 23.5° पर्यंत तिरपे आहे. मार्च ते सप्टेंबर पर्यंत पृथ्वीच्या उत्तरेकडील गोलार्ध सूर्याजवळ आणि दक्षिणी गोलार्ध सूर्यापासून दूर होतो. या कारणास्तव उत्तर गोलार्धात उन्हाळा आणि दक्षिण गोलार्ध मध्ये हिवाळा. २१ जूनला सूर्यप्रकाशाचा कर्करोग उष्ण कटिबंधात असेल त्या दिवशी  summer solstice होते.  म्हणजे सूर्य 23.5 उत्तर अक्षांशांवर दिसेल त्या दिवशी summer solstice होते.